Ortadoğu'da Türkmenlerin Geleceği-I Irak Türkmenleri
Gürkan KAYA

Gürkan KAYA

Ortadoğu'da Türkmenlerin Geleceği-I Irak Türkmenleri

30 Temmuz 2018 - 12:59

I. Dünya Savaşı’ndan sonra Osmanlı Devleti’nden ayrılarak Irak Devleti kurumsal statüsünü belirleyen coğrafya 500 yıllık “birlikte yaşama kültürü” nün inşa edildiği Balkanlar, Kafkasya, Kuzey Afrika gibi Ortadoğu da Türkiye’nin manevi vatan topraklarıdır.  

Irak’ta yaşayan Türkmenler Lozan Anlaşması ve Ankara Anlaşması ile varlıklarını tescil ettirmişlerdir. 

Irak’ta yaşayan Türkmenleri Lozan Konferansı’nda İngiliz Hükümeti “Türkmenler” olarak kabul etmiştir.  

Türk Heyeti ise “Türkmen ile Türk’ün eşit olduğu” nu ifade etmiştir.  

Irak ta Türk/Türkmen nüfusu 2.000.000-3.000.000 civarında olduğu belirtilmiştir.  

1957 yılında yapılan nüfus sayımında Irak'ta 567.000 Türkmen'in yaşadığı belirtilmiştir.  Irak'ın % 8,94'i Türkmen’dir.  

Irak resmi kaynakları Irak politikası gereği Türkmenleri % 2 olarak göstermiştir. 

“Irak Türkmen Cephesi” ise Irak'ta en az 2 milyon Türkmen'in yaşadığını ifade etmektedir. 

Irak'ta yaşayan Türkler 1920'den itibaren kendilerine karşı uygulanan Kuzey Irak'taki “asimilasyon” politikaları ve “Sünni-Şii mezhep anlaşmazlığı”ndan dolayı siyasi olarak birlik gösterememiştir.

Müslüman “Sünniler” ve “Şiiler” den oluşan Irak Türkmenleri Kürtler gibi “Bölgesel Türk Yönetimi” veya “Irak Türkmen Devleti” oluşturmak isterse Sünni ve Şii mezhep ayrılığından kaynaklanan anlaşmazlıklar nasıl çözülecektir.  

Sünni ve Şii mezhep ayrılığı Irak’ta Türkmenleri birleştirebilecek midir  yoksa bu ayrımı daha da derinleştirecek midir? 

Irak’ta Türkmenlerin bir devlet teşekkülü oluşturabilmesinin önünde mezhep ayrılığından kaynaklanan anlaşmazlıklar bir engel midir yoksa değil midir? 

Irak’ta yaşayan her 100 kişiden 8’i Türk’tür. 

1960’a kadar Kerkük nüfusunun %95‘inin Türk olduğu, daha sonra güdülen Araplaştırma politikası nedeniyle on binlerce Arap ailesi Kerkük’e yerleştirilmiştir. 

Kürtlerin köylerinin yıktırılması sonucu Kürtlerde Kerkük’e göç etmek zorunda kalmıştır.  

1980’li yıllarda Kerkük’te Türk nüfusu amaçlı bir şekilde  %95’den %75’e düşürülmüştür.  

Kuzey ve kuzeydoğudaki dağlık bölgede yaşayan Kürtler ülke nüfusunun yüzde yirmisini oluştururlar.  

Irak’a 9.-11. yüzyıllarda yerleşen Türkler, günümüzde Irak’ın orta, kuzey ve kuzeybatı bölgelerinde yaşarlar.

Kürtler Irak’ın kuzeyinde “Irak Bölgesel Kürt Yönetimi” oluşturabiliyorlarsa Irak Türkmenleri Irak’ın orta, kuzey ve kuzeybatı bölgelerinde “Irak Bölgesel Türk Yönetimi” veya “Irak Türkmen Devleti” oluşturamazlar mı? 

Osmanlı dönemine kadar sürekli Türk göçleri ile beslenen Irak Türkleri, Kürtlerden sonra ikinci büyük azınlık olarak nüfusun yüzde on ikisini teşkil ederler. 

Etnik gruplar arasında nüfusları yüzde dört civarında olan Süryanîler de vardır.  

Tarafsız gözlemciler denetiminde nüfus sayımlarının yapılmaması Irak’ta gerçek demografik yapıyı göstermemektedir.  

Irak Devleti’nin üniter yapısı, toprak bütünlüğü değişecekse, Irak’ta yeni devlet yapısı teşekkül edecekse Irak’ta yaşayan Türkmenlerin geleceği ne olacaktır?  

Irak Türkmenleri için iki seçenek bulunmaktadır:  

-ya “Irak Türkmen Devleti” kurulacaktır veya “Irak Bölgesel Türk Yönetimi”   

-ya da Irak Meclisinde Irak Türkmenlerine temsil hakkı verilmelidir. 

Irak’ın kuzeyinde “Irak Bölgesel Kürt Yönetimi” kuruluyorsa 1923 Lozan Anlaşması ve 1926 Ankara Antlaşması ile varlığı tescillenmiş Irak Türkmenlerinin de kendini ifade edebileceği bölgesel bir yönetim veya bir devlet teşekkülü söz konusudur. 

Türkiye Cumhuriyeti Devleti Irak Türkmenlerin geleceği için hangi politikaları belirlemiştir? 

 Irak Türkmenleri kaderine mi terk edilecektir yoksa mevcut siyasi istikrarsızlık ortamında Irak Türkmenlerin de kendi kaderlerini kendilerinin tayin etmesi için Türkiye Cumhuriyeti Devleti  desteğini sunacak mıdır? 

Yeni devlet yapısı içinde parlamentoda kendilerini temsil edecek milletvekili elde edecekler mi?  

Kuzey Irak’ta Kürtler bölgesel Kürt Yönetimi teşekkül ederken Irak Türkmenleri sessizce kaderlerine mi razı olacaktır? 

Yoksa Kürtler gibi artık kendini ifade edeceği bir yönetim organı teşekkül etmek için gereken mi yapılacaktır? 

Irak Türkmenlerinin bölgede bir yönetim veya devlet kurması Türkiye’nin güney sınırının sınır güvenliği sorununu çözmez mi? 

Irak Türkmenlerinin geleceği ne olacaktır? 

Irak Türkmenleri “Irak Türkmen Devleti” ya da “Irak Bölgesel Türk Yönetimi” oluşturabilecek midir? 

Türkiye Cumhuriyeti Devleti 500 yıllık manevi mirasımız olan topraklarda varlığını 1923 Lozan anlaşması ve 1926 Ankara Anlaşması ile tescillenmiş Irak Türkmenlerinin geleceğini inşa etmek için bir politika oluşturmuş mudur? 

Türkiye Cumhuriyeti Devleti manevi mirası olan “Irak Türkmenleri” için ne düşünmektedir? 

Türkiye Cumhuriyeti Devleti 100 yıl sonra 500 yıllık manevi topraklarına geri mi dönecektir? 

 

Bu yazı 3632 defa okunmuştur .

YORUMLAR

  • 0 Yorum
Henüz Yorum Eklenmemiştir.İlk yorum yapan siz olun..

Son Yazılar