Prof. Dr. Buluş: "Çocukları ekran karşısından uzaklaştırıp harekete yönlendirmeliyiz"

Ankara Atatürk Sanatoryum Eğitim ve Araştırma Hastanesi Çocuk Endokrinoloji Kliniği Bölüm Başkanı Prof. Dr. Ayşe Derya Buluş, çocukluk çağında giderek yaygınlaşan obeziteye karşı ailelere ve okullara önemli sorumluluklar düştüğünü belirterek, çocukların sağlıklı beslenme alışkanlıkları kazanması ve fiziksel aktivitelerinin artırılması gerektiğini söyledi.

Ankara Atatürk Sanatoryum Eğitim ve Araştırma Hastanesi Çocuk Endokrinoloji Kliniği Bölüm Başkanı Prof. Dr. Ayşe Derya Buluş, çocukluk çağında giderek yaygınlaşan obeziteye karşı ailelere uyarılarda bulundu. Çocukluk çağı obezitesinin son yıllarda önemli bir halk sağlığı sorunu haline geldiğine dikkati çeken Prof. Dr. Buluş, obezitenin temelinde alınan enerjinin harcanan enerjiden fazla olmasının bulunduğunu ifade etti.

Buluş, yüksek kalorili ve sağlıksız beslenme ile fiziksel aktiviteden uzak yaşam tarzının çocuklarda obezitenin başlıca nedenleri arasında yer aldığını belirtti.

"Her dört çocuktan biri fazla kilolu veya obez"

Çocuklarda fazla kilo ve obezitenin giderek arttığını belirten Buluş, "Ülkemizde çocukluk çağında obezitenin giderek arttığını görüyoruz. Her dört çocuktan birinin fazla kilolu veya obez olduğunu görmekteyiz. Bu nedenle obezitenin yalnızca tedavisine değil, önlenmesine de büyük önem vermemiz gerekiyor" dedi.

Obezitede aile öyküsünün de önemli bir risk faktörü olduğunu vurgulayan Buluş, obezitesi bulunan çocukların ebeveynlerinde de obezite görülme oranının daha yüksek olduğunu, ancak çocukluk çağı obezitesinin önemli bir bölümünün beslenme alışkanlıkları ve yetersiz fiziksel aktiviteyle ilişkili olduğunu kaydetti.

Çocukluk çağı obezitesinin önlenmesinde doğru beslenme alışkanlıklarının erken yaşlarda kazandırılmasının büyük önem taşıdığını ifade eden Buluş, özellikle bebeklik döneminden itibaren sağlıklı beslenmenin önemine dikkati çekti.

"İlk altı ay yalnızca anne sütü önemli"

Buluş, "İlk altı ay yalnızca anne sütüyle beslenme, çocukluk çağı obezitesinin önlenmesinde önemli bir faktördür. Bebeklik döneminden itibaren yüksek protein içeren mamalar, şekerli gıdalar ve ilerleyen dönemlerde paketli ürünler, hazır ve hızlı tüketilen yiyeceklerden mümkün olduğunca uzak durulmalıdır" diye konuştu.

Ailelerin çocukların beslenme alışkanlıklarında önemli bir rol üstlendiğini belirten Buluş, evde hazırlanan taze ve dengeli öğünlerin tercih edilmesi, şekerli içecek ve tatlı tüketiminin sınırlandırılması gerektiğini söyledi.

"Ekran süresi arttıkça fiziksel aktivite azalıyor"

Çocukluk çağı obezitesinde ekran karşısında geçirilen sürenin artmasının da önemli bir risk faktörü olduğuna işaret eden Buluş, televizyon, tablet, telefon ve bilgisayar karşısında uzun süre vakit geçirilmesinin çocukların hareketliliğini azalttığını belirtti.

Prof. Dr. Buluş, "Çocuklar ekran karşısında uzun süre kaldıklarında fiziksel aktiviteleri azalıyor. Bunun yanında ekran karşısında sağlıksız yiyecek ve içecek tüketimi de artabiliyor. Bu nedenle çocukların ekran karşısında geçirdiği süreyi sınırlandırmak, onları açık havada oyun oynamaya ve fiziksel aktiviteye yönlendirmek gerekiyor" ifadelerini kullandı.

Özellikle küçük yaş grubundaki çocukların ekran kullanımının mümkün olduğunca sınırlandırılması gerektiğini belirten Buluş, daha büyük çocuklarda ise ekran süresinin kontrollü şekilde düzenlenmesi gerektiğini söyledi.

"Beden eğitimi dersleri mümkün olduğunca dışarıda yapılmalı"

Okullara da önemli görevler düştüğünü vurgulayan Prof. Dr. Buluş, çocukların gün içerisinde hareket edebilecekleri ortamların artırılması gerektiğini belirterek, hava şartları uygun olduğunda beden eğitimi derslerinin açık alanda yapılmasını önerdi.

Buluş, "Özellikle okullarda hava şartları müsait olduğunda beden eğitimi dersleri mutlaka mümkün olduğunca dışarıda yapılmalı. Çocuklara fiziksel aktivite alışkanlığı kazandırılmalı. Teneffüslerde çocukların oyun oynamaları ve hareket etmeleri teşvik edilmeli. Beden eğitimi derslerinde de aktif olarak spor yapmaları sağlanmalı" dedi.

"Aileler çocuklarıyla birlikte hareket etmeli"

Çocukların fiziksel aktivitesini artırmada ailelerin rolünün de büyük olduğunu belirten Buluş, ebeveynlerin çocuklarına örnek olması gerektiğini ifade etti.

Ailelerin çocuklarıyla birlikte yürüyüş yapabileceğini ve açık havada çeşitli aktiviteler gerçekleştirebileceğini söyleyen Buluş, "Haftada birkaç gün, günde 20-30 dakika tempolu yürüyüş gibi basit egzersizler ailece bir yaşam tarzı haline getirilebilir. Çocukları dışarıda oyuna ve harekete yönlendirmek, obezitenin önlenmesi açısından son derece önemlidir." diye konuştu.

"Obezite birçok hastalığın çocukluk çağında görülmesine neden oluyor"

Çocukluk çağı obezitesinin yalnızca kilo fazlalığından ibaret olmadığını, ilerleyen dönemlerde birçok sağlık sorununa zemin hazırlayabildiğini belirten Buluş, daha önce ileri yaşlarda görülen bazı hastalıkların artık çocukluk döneminde de ortaya çıkabildiğine dikkati çekti.

"Çocukların psikososyal sağlığı da etkileniyor"

Obezitenin çocukların psikososyal yaşamını da olumsuz etkileyebildiğini dile getiren Buluş, akranları tarafından dışlanma veya olumsuz tutumlarla karşılaşan çocukların daha fazla içe kapanabildiğini ve fiziksel aktivitelerinin daha da azalabildiğini belirtti.

Buluş, "Çocuğun hareketinin azalması, daha fazla evde vakit geçirmesi ve beslenme düzeninin bozulması bir kısır döngü oluşturabiliyor. Bu nedenle çocukların topluma kazandırılması, hareketlerinin artırılması ve psikososyal açıdan desteklenmesi de obeziteyle mücadelede önem taşıyor" dedi.

"Obezitenin önlenmesi tedavisi kadar önemli"

Buluş, "Obezitenin önlenmesi, tedavisi kadar önemli bir sağlık problemidir. İlk olarak toplum olarak çocuklarımızın obez olmasını önlememiz gerekiyor. Bu noktada ailelere ve sağlık çalışanlarına ciddi sorumluluklar düşüyor." ifadelerini kullandı.

Çocukların sağlıklı beslenmesi, düzenli fiziksel aktivite yapması ve ekran karşısında geçirdiği sürenin kontrol altında tutulması gerektiğini belirten Buluş, okulların da bu sürece aktif şekilde katkı sunmasının önemine dikkati çekti.

"Obez çocuklar mutlaka sağlık kuruluşunda değerlendirilmeli"

Obezitenin ihmal edilmemesi gereken bir hastalık olduğunu vurgulayan Buluş, fazla kilolu veya obez olduğu düşünülen çocukların herhangi bir sağlık kuruluşuna başvurarak değerlendirilmesi gerektiğini belirtti.

Buluş, "Obez çocuklar kesinlikle ihmal edilmemeli. Gerekli tetkik ve tedavi açısından bir sağlık kuruluşunda değerlendirilmelidir. Ancak burada yalnızca tetkik ve tedavi değil, obezitenin önlenmesi de çok önemli bir sağlık sorunudur" dedi.