2025'in ilk 6 ayında en az 477 bin hayvanın yaşam hakkı ihlâl edildi

Hayvan Hakları İzleme Komitesi (HAKİM) Türkiye’de 2025 yılının ilk 6 ayını kapsayan hayvan hakkı ihlalleri raporunu yayımladı.

Yalnızca haber sitelerinde yayımlanan haberlerin dahil edildiği araştırmada, en az 477 bin 952 hayvanın yaşam hakkının ihlâl edildiği belirlendi. Bunun yanı sıra en az 194 kovan arı ve 94 ton 660 kilogram deniz canlısının da yaşam hakkının elinden alındığı kaydedildi.

Yaşam hakkının yanı sıra işkence, araçla ezme, zehirleme, dövüş, yasa dışı avcılık gibi kategorilerle hayvanların pek çok farklı yolla öldürüldüğü veya acıya maruz bırakıldığına dikkat çekildi. Rapora göre ilk 6 ayda en az 318 hayvan işkence ve acı verici muameleye maruz kaldı.

56 kovan arı zehirlendi

Yasal yolla yapılan avcılığın ve ticaretin de hayvan hakkı ihlali olduğunun altını çizen HAKİM ekibi, raporun biçimi gereği sadece yasa dışı avcılığı ve ticareti değerlendirmeye aldıklarını belirtti.

Nesli tehlike altında olan yaban keçisinin yanı sıra kınalı keklik, sincap ve ördek gibi en az 4 bin 625 hayvan ve 114 ton 688 kilogram deniz canlısının yasa dışı yollarla avlandığı saptandı. Araştırmada maymun, yılan, sakallı ejder, tarantula, köpek ve buzağı gibi pek çok türden en az 5 bin 852 hayvanın yasaya aykırı şekilde ticaretinin yapıldığı belirlendi.

Kaza yoluyla en az 220, araçla ezme sonucu en az 10 ve ateşli silahla vurma nedeniyle en az 42 hayvanın hakkının ihlal edildiği kaydedildi. Ayrıca en az 237 hayvanın ve 56 kovan arının da zehirlendiği tespit edildi.

Bu yılın ilk 6 ayında medyaya yansıyan haberlerde hepsi köpek olmak üzere en az 13 hayvanın cinsel şiddete maruz kaldığı belirlendi.

Hayvan dövüşleri artıyor

Raporda bazı hayvan hakkı ihlallerinin dönemsel olarak arttığına dikkat çekildi. Örneğin balık, köpekbalığı, yunus ve caretta caretta ölümlerindeki göze çarpan artışın, iklim krizi ve deniz kirliliği ile trafiği bakımından denetimsizliğin artmasından kaynaklandığı düşünülüyor.

Bunun yanı sıra Türkiye’nin içinde bulunduğu ekonomik durumun da etkisiyle bahis gibi suçların işlenme oranının artmasıyla birlikte horoz dövüşü haberlerinin de arttığı tahmin ediliyor.

Raporda horoz, köpek, deve, boğa gibi en az 3 bin 938 hayvanın dövüştürüldüğü kaydedildi. Bunların bazıları yasa dışı bahislerin yapıldığı ortamlarda, diğerleriyse belediyelerin düzenlediği festivallerde gerçekleşti.

HAKİM’in medya ihlal raporunda Hayvanları Koruma Kanunu’nda 2024’te yapılan ve “Katliam Yasası” olarak bilinen değişikliğin etkilerine de yer verildi.