• Künye
  • İletişim
  • Çerez Politikası
  • Gizlilik İlkeleri
Anasayfa
  • Yaşam
  • Gündem
  • SPOR
  • POLİTİKA
  • SAĞLIK
  • EKONOMİ
  • KÜLTÜR SANAT
  • DÜNYA
  • BURSA
  • TÜRKİYE
  • Siyaset Magazin NEWS
  • Ara
SON DAKİKA:
10:35
Tech Istanbul'dan yeni Girişimcililk Okulu
10:08
Osmanelispor zorlu maç öncesi hazırlıkları tamamladı
10:05
AKOM'dan yağış uyarısı
10:03
Eskişehirspor'da Söke 1970 SK maçı hazırlıkları tamamlandı
10:00
Eskişehir Model Fabrika, TEI'nin verimlilik projelerini yerinde değerlendirdi
09:59
Bolu İl Özel İdaresinin 2027 yılı bütçesi 2 milyar 323 milyon lira oldu
09:58
Balat'ın ikonik binası 30 milyon liraya satışta
09:57
Arnavutköy'de caddeyi kaçak hafriyat döküm alanına çevirdiler: Moloz dağları dronla görüntülendi
09:53
Düzce'de sessiz tehlikeye dikkat çekildi
09:50
Bakanlıklara yeni atamalar
09:45
Çeyrek altın kaç lira olacak? Uzmanlardan altın yatırımcısını korkutan uyarı
09:43
Bandırma'da 462 konutluk TOKİ projesinde yüzde 70 seviyesine ulaşıldı
09:35
Benzine indirim müjdesi
09:29
Akciğer kanserinde görünmez tehlike: Soba ve odun ateşi
09:28
Abdullah Özdemir: "Beyoğlu'nda iz bırakacak bir süreci başlatıyoruz"
09:25
Konut fiyatlarında sert düşüş
09:18
Çulların arasından süzülen 4 bin yıllık miras: Taş baskı zeytinyağı
09:10
Meteoroloji'den kuvvetli yağış ve fırtına uyarısı
09:05
TravelExpo Ankara'da Kayseri Erciyes rüzgarı
08:15
Erzincan'da sağlık çalışanlarına diyabet eğitimi verildi
08:07
Rektör Kuyrukluyıldız'dan hastalara geçmiş olsun ziyareti
07:35
KASKİ'den 280 milyon liralık GES yatırımı
Video Galeri Foto Galeri Yazarlar Üye Paneli
A
Büyüt
A
Küçült
Yorumlar
  1. Haberler
  2. Gündem
  3. 12 Eylül'ün karanlık yüzünü yaşadılar: İnsanlık dışı uygulamalar yıllar geçse de hafızalarda
Gündem
Yayınlanma: 11 Eylül 2026 - 09:03
Güncelleme: 11 Eylül 2026 - 09:44

12 Eylül'ün karanlık yüzünü yaşadılar: İnsanlık dışı uygulamalar yıllar geçse de hafızalarda

12 Eylül 1980 askeri darbesinin üzerinden 46 yıl geçerken, millet iradesinin askıya alındığı o dönemin izleri hafızalardaki yerini koruyor. Kırıkkale'de yaşayan 3 darbe dönemi tanığı ise Filistin askısından elektrik işkencesine kadar maruz kaldıkları insanlık dışı uygulamaları unutamadıklarını söyledi.

Gündem
11 Eylül 2026 - 09:03
Güncelleme: 11 Eylül 2026 - 09:44
Yorumlar
Yazdır
A
Büyüt
A
Küçült
Yorumlar
12 Eylül'ün karanlık yüzünü yaşadılar: İnsanlık dışı uygulamalar yıllar geçse de hafızalarda
12 Eylül 1980 askeri darbesinin üzerinden 46 yıl geçerken, millet iradesinin askıya alındığı o dönemin izleri hafızalardaki yerini koruyor. Kırıkkale'de yaşayan 3 darbe dönemi tanığı ise Filistin askısından elektrik işkencesine kadar maruz kaldıkları insanlık dışı uygulamaları unutamadıklarını söyledi.

Türkiye'nin demokrasi tarihine kara bir leke olarak geçen 12 Eylül 1980 askeri darbesinin üzerinden 46 yıl geçti. Kırıkkale'de yaşayan İzzet Yıldız, Mustafa Hulusi Ulusan ve İrfan Toptaş, 12 Eylül döneminde yaşadıkları işkence, baskı ve ağır cezaevi şartlarını anlattı.

"İnsanın aklının, hayalinin almayacağı işkenceler yaşadık"

2 çocuk babası İzzet Yıldız (68), 13 Ekim'de gözaltına alındığını, önce askeri alaya, ardından emniyete götürüldüğünü ifade etti. Emniyette sorgulandığını ve işkence gördüklerini belirten Yıldız, daha sonra Ankara'daki C5'e götürüldüklerini anlatarak, "İnsanın aklının, hayalinin almayacağı işkenceler yaşadık. 16 metrekarelik bir odada 30 kişi betonun üzerinde yatıp kalkıyorduk. Yaklaşık 10 gün C5'te işkence gördük" dedi. C5'teki sorgunun ardından tutuklandığını belirten Yıldız, ifade verme sırasının kendisine 24 ay sonra geldiğini söyledi. İfadesini verdiği gün tahliye edildiğini, daha sonra ise beraat ettiğini ifade eden Yıldız, "İfade verme sırası bana 24 gün sonra gelseydi belki 24 gün yatacaktım ama 24 ay sonra geldiği için 24 ay cezaevinde kaldım" dedi.

"Cezaevine gidince de başka bir eziyet başlıyordu"

Gözaltı sürecinde maruz kaldıkları işkence yöntemlerini anlatan Yıldız, "İşkencelerden biri 'Filistin askısı'ydı. Omuzlarından bağlayıp askıya alıyorlardı. Belden aşağısı çıplak halde elektrik veriyorlardı. Gözlerimiz sürekli bağlıydı. İnsanlara ilgisi olmayan suçlamalar yöneltiliyordu. İşkenceye dayanamayan insan, önüne konulan her şeyi kabul edebilecek hale geliyordu. Cezaevine gidince de başka bir eziyet başlıyordu. Sabah saat 06.00'da kalkıyor, gün boyunca eğitim adı altında çeşitli uygulamalara maruz kalıyorduk" diye konuştu.

"Bazı şeyler vardır; yaşanır ama anlatılamaz. Mamak da bizim için öyleydi"

2 çocuk babası emekli öğretmen Mustafa Hulusi Ulusan (70) da 12 Eylül döneminde cezaevinde kaldığını belirterek, o günleri aradan geçen yıllara rağmen unutamadığını söyledi. Mamak Askeri Cezaevi'ni kendi aralarında "taş medreseler" olarak adlandırdıklarını anlatan Ulusan, yaşadıklarının tarif edilmesinin güç olduğunu ifade etti. Ulusan, "O günlerin hiçbirini unutamadım. Aradan bunca yıl geçmesine rağmen unutmak mümkün değil. Mamak çok farklı bir yerdi. Bazı şeyler vardır; yaşanır ama anlatılamaz. Mamak da bizim için öyleydi" şeklinde konuştu.

"Onların çığlıklarını duymak da başlı başına bir işkenceydi"

13 Ekim'de gözaltına alındığını ve daha sonra C5 olarak adlandırılan yere götürüldüğünü anlatan Ulusan, burada arkadaşlarının işkenceye maruz kaldığını söyledi. Kendisine doğrudan elektrik verilmediğini belirten Ulusan, işkence gören arkadaşlarının çığlıklarını dinlemek zorunda kalmanın da başlı başına bir işkence olduğunu ifade etti. Ulusan, "13 Ekim'de gözaltına alındım. Daha sonra C5 denilen yere götürüldük. Orada arkadaşlarımız işkenceye tabi tutuluyordu. Bana doğrudan elektrik verilmedi ama işkence gören arkadaşlarımızın seslerini dışarıdan dinliyorduk. Onların çığlıklarını duymak da başlı başına bir işkenceydi" ifadelerini kullandı.

"Biz avluda yüzüstü yatarken içeriden gelen sesleri dinliyorduk"

Havanın soğuk olduğu dönemde dışarıda tutulduklarını anlatan Ulusan, işkence yapılacak kişinin içeri alındığını, kendilerinin ise avluda yüzüstü yatırılarak içeriden gelen sesleri dinlemek zorunda bırakıldığını söyledi. Alınan ifadelerin beğenilmemesi halinde yeniden yazdırıldığını anlatan Ulusan, daha sonra "kafes" olarak adlandırdıkları bölüme götürüldüklerini ve buradan mahkemeye çıkarıldıklarını söyledi. Ulusan, "Hava soğuktu, dışarıda yatıyorduk. İşkence yapılacak kişiyi içeri alıyorlardı. Biz avluda yüzüstü yatarken içeriden gelen sesleri dinliyorduk. İfadeler alındıktan sonra beğenilmeyen ifadeler geri gönderiliyordu. 'Yeniden yaz' deniliyor, ifadelerin istenilen şekilde düzenlenmesi isteniyordu. Daha sonra 'kafes' denilen yere götürüldük. Aslan kafesi gibi bir yer. Her tarafı demir parmaklıklarla çevriliydi. Ardından mahkemeye çıkarıldık" dedi.

"Düşündüğümde tüylerim diken diken oluyor"

18 ay cezaevinde kaldığını belirten Ulusan, koğuşlarda zaman zaman yaklaşık 85 kişinin kaldığını ve bir yatakta 3 kişinin yattığı dönemlerin olduğunu aktardı. Kış aylarında ısınmanın büyük problem olduğunu ifade eden Ulusan, verilen kömürün yetersiz kalması nedeniyle eski elbiseleri, postalları, ayakkabıları ve bulabildikleri diğer eşyaları yakarak ısınmaya çalıştıklarını dile getirdi. Ulusan, "24 yaşındaydım. Çok zor günlerdi. Unutmak mümkün değil. Aradan yıllar geçti ama bugün bile düşündüğümde tüylerim diken diken oluyor. Çok şey yaşadık ve hala o günlerin etkisini taşıyoruz" diye konuştu.

"İşkenceye maruz kaldık"

2 çocuk babası İrfan Toptaş (68) da 12 Eylül döneminde Mamak Askeri Cezaevi'nde 6 yıl kaldığını söyledi. MHP davasında yargılandıklarını belirten Toptaş, 22 Eylül 1980'de gözaltına alındığını ve gözaltı sürecinin ardından Ankara Mamak Cezaevi'ne götürüldüklerini dile getirerek, "12 Eylül döneminde Mamak Askeri Cezaevi'nde 6 yıl kaldım. MHP davasında yargılandık. 22 Eylül 1980'de gözaltına alındım. Gözaltı sürecinin ardından Ankara Mamak Cezaevi'ne götürüldük. C5'te yaklaşık bir hafta kaldık. Hem Kırıkkale'de hem de orada işkenceye maruz kaldık" dedi.

Gözaltı sürecinin Kurban Bayramı'na denk geldiğini ifade eden Toptaş, bazı zamanlarda köpeklerin üzerlerine salındığını söyledi. Toplu namaz kılmanın yasak olduğunu belirten Toptaş, oruç tuttukları dönemlerde ise sabah verilen yiyecekleri iftar için akşam verilenleri de sahur için sakladıklarını anlattı. İddianamenin açıklanmasıyla idamla yargılandıklarını öğrendiklerini belirten Toptaş, daha sonra A1'e götürüldüklerini ve cezaevinde farklı koğuşlarda kaldıklarını söyledi. Son 3 yılın önemli bölümünü tecritte geçirdiklerini anlatan Toptaş, cezaevindeki baskının sürekli olduğunu ve 6 yılın sonunda tahliye edildiklerini ifade etti.


2026/09/12-eylul39un-karanlik-yuzunu-yasadilar-insanlik-disi-uygulamalar-yillar-gecse-de-hafizalarda.jpg
2026/09/12-eylul39un-karanlik-yuzunu-yasadilar-insanlik-disi-uygulamalar-yillar-gecse-de-hafizalarda_1.jpg
2026/09/12-eylul39un-karanlik-yuzunu-yasadilar-insanlik-disi-uygulamalar-yillar-gecse-de-hafizalarda_2.jpg
2026/09/12-eylul39un-karanlik-yuzunu-yasadilar-insanlik-disi-uygulamalar-yillar-gecse-de-hafizalarda_3.jpg
2026/09/12-eylul39un-karanlik-yuzunu-yasadilar-insanlik-disi-uygulamalar-yillar-gecse-de-hafizalarda_4.jpg
  • YORUMLAR
adlı kullanıcıya cevap x
İlginizi Çekebilir
Vefat eden ve şehit öğretmenler için Kur'an-ı Kerim okundu
Vefat eden ve şehit öğretmenler için Kur'an-ı Kerim okundu
Menteşe'de kamyon ile taksi çarpıştı: 2 yaralı
Menteşe'de kamyon ile taksi çarpıştı: 2 yaralı
Roman koordinasyon ofisi ve aile danışma merkezine ziyaret
Roman koordinasyon ofisi ve aile danışma merkezine ziyaret
Bilecik'te kadın emeği üretime, üretim ekonomiye dönüşüyor
Bilecik'te kadın emeği üretime, üretim ekonomiye dönüşüyor
Son Haberler
Beşiktaşlılar Kızılay için seferber oldu
Beşiktaşlılar Kızılay için seferber oldu
Tech Istanbul'dan yeni Girişimcililk Okulu
Tech Istanbul'dan yeni Girişimcililk Okulu
Keşan 1.Sınıf Atık Getirme Merkezi hizmete girdi
Keşan 1.Sınıf Atık Getirme Merkezi hizmete girdi
TOFAŞ Türk Telekom'a konuk oluyor
TOFAŞ Türk Telekom'a konuk oluyor
Ağrılı çocuklardan Emine Erdoğan'a anlamlı ziyaret
Ağrılı çocuklardan Emine Erdoğan'a anlamlı ziyaret
Şehit polisin emaneti Almina'ya Erzurum polisinden anlamlı destek
Şehit polisin emaneti Almina'ya Erzurum polisinden anlamlı destek

Ana Sayfa
Yaşam
Gündem
SPOR
POLİTİKA
SAĞLIK
EKONOMİ
KÜLTÜR SANAT
DÜNYA
BURSA
TÜRKİYE
Siyaset
Magazin
NEWS
Köşe Yazarları
Foto Galeri
Video Galeri
Yerel Haberler
Üye Paneli
Günün Haberleri
Arşiv
Gazete Arşivi
Anketler
Hava Durumu
Gazete Manşetleri
Nöbetci Eczaneler
Namaz Vakitleri
  • DÜNYA
  • EKONOMİ
  • Magazin
  • NEWS
  • POLİTİKA
  • Siyaset
  • SPOR
  • Foto Galeri
  • Video Galeri
  • Köşe Yazarları
  • Üye Paneli
  • Yerel Haberler
  • Günün Haberleri
  • Arşiv
  • Gazete Arşivi
  • Anketler
  • Hava Durumu
  • Gazete Manşetleri
  • Nöbetci Eczaneler
  • Namaz Vakitleri

  • Rss
  • Künye
  • İletişim
  • Çerez Politikası
  • Gizlilik İlkeleri

Sitemizde bulunan yazı , video, fotoğraf ve haberlerin her hakkı saklıdır.
İzinsiz veya kaynak gösterilemeden kullanılamaz.

Yazılım: Tumeva Bilişim